منطقه عسلویه

مقالات

لینکها

تبلیغات

حمایت کنندگان

پردازش AVO در داده هاى لرزه اى ميدان ابوذر

نويسنده : حسين رزمى

مهمترين قسمت در تحليل AVO پردازش داده ها مى باشد چه اينکه يک پردازش نادرست ممکن است ناهنجارى AVO را از بين برده يا يک ناهنجارى مصنوعى ايجاد کند .در پردازشى که برروى داده هاى لرزه اى ميدان ابوذر انجام شد سعى براين شد تا موارد ذ˜ر شده رعايت گردد. بنابراين سعى شد حتى الام˜ان از پردازشهايى ˜ه دامنه نسبى را تحت تاثير قرار مى دهد مانند فيلتر f-k و ََAGC اجتناب شود. پردازش داده هاى لرزه اى در اين مطالعه شامل : وارد نمودن هندسه برداشت[1]، ويرايش رد هاى لرزه اى[2]، تصحيح اثر جذب[3] و گسترش هندسى[4] با استفاده از روش t2 ، تصحيح ايستا[5] براى بردن گيرنده ها و چشمه ها به سطح دريا، فيلتر ميان گذر ارمسبى، واهماميخت[6] براى رسيدن به باند فر˜انسى پهن، معادل سازى طيف دامنه[7] براى ى˜نواخت سازى طيف دامنه، تحليل سرعت، تصحيح برونراند نرمال[8] وفيلتر رادون[9] جهت تضعيف نوقع و چندگانه هامى باشد. مقدمه مهمترين قسمت در تحليل AVO پردازش داده ها مى باشد چه اينکه يک پردازش نادرست ممکن است ناهنجارى AVO را از بين برده يا يک ناهنجارى مصنوعى ايجاد کند. مهمترين مسئله در اينجا اين است ک دامنه نسبى در داده ها تا حد امکان تغيير نکند . براى اينکار بايد کمترين مراحل پردازش روى داده ها اعمال وهمچنين از مراحل پردازش که اثرات جانبى تغير دامنه نسبى دارند مانند فيلتر f-k اجتناب شود . علاوه بر اين مورد که اصلى ترين مطلب در پردازش AVO مى باشد دومورد تضعيف نوفه وتحليل سرعت مناسب هم از اهميت خاصى برخورد ار است . ويرايش هاى قبل از پردازش با توجه به گزارش لرزه نگار[10] که در آن هيچ نوع ردنوفه دار وضعيف گزارش نشده بود ، اين مرحله انجام نگرفت . تنها براى از بين بردن امواج مستقيم، شکست مرزى و امواج راهبر ابتدا تصحيح برونراند نرمال وسپس مع˜وس آن بر روى داده ها انجام شد سپس يک شيب حذف مسيرهاى پرتو موج ˜متراز معادل سرعت موج ترا˜مى در آب از زمان حدود 200 ميلى ثانيه به داده ها اعمال شد . تصحيح اثر جذب بعلت اينکه ضريب جذب در هر منطقه به سادگى مشخص نيست نمى تواند صورت گيرد براى تصحيح هر دو اثر جذب و گسترش هندسى از ضربt 2 در ردهاى لرزه اى استفاده شد که توسط ايلماز (2000) وکاستانيا (1999) نيز پيشنهادشده است، اين فرمول تجربى بوده وتوان t در دامنه ردها با استفاده از تجربه به دست مى آيد . براى اينکه سطح مبنا را به سطح آب دريا منتقل نمائيم يک جا به جايى مثبت 10 ميلى ثانيه به داده ها اعمال گرديد. براى تشخيص فرکانس نوفه ها وسيگنالها وبرطرف نمودن نوفه ها با استفاده از فيلتر ميان گذر يک صفحه چند فيلترى بکار برده شد. فيلتر مورد استفاده در اين صفحه فيلتر ارمسبى مى باشد. با توجه به صفحه چند فيلتره تعين شده، يک فيلتر ميان گذر ارمسبى 130-80-15-10 به داده ها اعمال شد . تا هم نوفه هاى فرکانس بالاى ناشى از کشتى وهم فرکانس هاى پائين حذف گردند. به اين خاطر اين فيلتر در ابتداى پردازش قبل از واهماميخت اعمال گرديد تا نوفه هاى اسپاى˜ى فرکانس بالا حذف شوند، در صورتى ˜ه عمل واهماميخت قبل از فيلترنمودن انجام شود، باعث مى شود اين نوفه ها با يک تصويرى از اپراتور پوشيده شوند در اين صورت نوفه هاى فرکانس بالاى توليد شده بوسيله اين عمل بيشتر اطلاعات بازتابهاى قبلى را مى پوشاند. واهما ميخت براى اينکه اثر موجک چشمه ˜ه ممکن است در هر شوت تغيير يابد، برطرف شود وبراى اينکه قدرت تفکيک داده ها بالا رود واهماميخت به داده ها اعمال مى شود. اين عمل بر روى داده هاى دريايى که علامت چشمه در يک محيط همگن ثبت شده بسيار مناسب است . اين پردازش از طريق فيلتر وينر صورت مى گيرد که موجک ثبت شده رابه موجک دلخواه تبديل مى کند . موجک مورد نظر ممکن است موجک رى˜ر[11] يا تابع دلتاى ديراک باشد. فرضياتى ˜ه براى واهماميخت در نظر مى گيريم بصورت زير است. a 1- زمين متشکل از لايه هاى افقى با سرعتهاى ثابت است. b 1- چشمه توليد يک موج تخت ترا˜مى مى کند که بصورت عمودى به مرز لايه ها برخوردمى کند. در اين شرايط هيچ موج برشى توليد نمى شود. 2- موجک چشمه در هنگام حرکت در زير سطح تغيير نمى کند. 3-مولفه نوفه n (t) صفر مى باشد. 4-با زتابش يک فرايند تصادفى است، اين دلالت بر اين دارد که لرزه نگاشت داراى خواص موجک لرزه اى است . به اين دليل خود همبستگى و طيف دامنه آنها شبيه مى باشد. 5-موجک لرزه اى داراى فاز مينيم است. براى اينکه محتواى فرکانسى داده ها تثبيت شود واهماميخت اسپاى˜ى[12] در ابتداى پردازش اعمال گرديد. پارامترهاى مورد استفاده براى واهماميخت داده هاى لرزه اى ميدان ابوذر بصورت زير تعريف شدند. الف)طول اپراتور [13] هرچه طول اپراتور بيشتر باشد طيف دامنه ها را بيشتر صاف مى کند ولى در اين حال بايد توجه کرد که هميشه با افزايش طول اپراتور نتايج بهبود نمى يابد، بل˜ه مم˜ن است توليد خارهاى متفرقى[14] نمايد. همچنين ممکن است طول اپراتور بلند تر بازتابهاى اصلى در داده ها را حذف کند. طبق ى˜ قانون تجربى طول اپراتور بايد يک ونيم تا دوبرابر طول موج غالب داده ها به ميلى ثانيه باشد. با توجه به قواعد بالا طول اپراتور داده هاى ميدان ابوذر 200 ميلى ثانيه در نظر گرفته شد . چرا که داده ها از تفکيک بالايى برخوردار بوده اند. ب) طول تاخير پيش بينى[15] طول تاخير پيش بينى براى واهماميخت پيشگويى براى حذف چند گانه ها بکار مى رود و براى حذف چندگانه ها نيز از عملگر رادون استفاده شده است. ج)درصد نوفه سفيد اضافه ˜ردن نوفه سفيد براى حل ˜امل معادله فيلتر مع˜وس مى باشد، بنابراين نوفه سفيد تنها براى اطمينان از ثبات عددى در حل ماتريس توپليتزمى باشد . مانند طول تاٌخير هر چه مقدار نوفه سفيد ˜متر باشد پهناى باند فر˜انسى بيشتر است. ولى در مقايسه با تغييرات طول تاٌخير ˜متر قابل ˜نترل است. در عمل، درصد نوفه سفيد بين 1/. تا 1 انتخاب مى شود(ايلماز 1989). براى داده هاى لرزه اى مورد تحقيق عدد1/0 انتخاب گرديد. د)پنجره همبستگى پنجره همبستگى طورى انتخاب شد که شامل نوفه هاى خطى نگردد، وباز تابش هدف را نيز شامل شود . معادل سازى طيف دامنه[16] بعد از عمل واهما ميخت اسپايکى، براى اين˜ه طيف دامنه را در تمام فرکانسها هم سطح نمائيم از معادل سازى طيف دامنه استفاده شد .مولفه فرکانس پائين داراى نرخ واپاشى کمترى از مولفه فرکانس متوسط است وبه همين ترتيب مولفه فرکانس متوسط داراى نرخ واپاشى کمترى از مولفه فرکانس با لاى سيگنال است . يک سرى توابع بهره مى تواند محاسبه شود تا نرخ واپاشى براى هر باند فرکانسى را توصيف نمايد . اين عمل با محاسبه پوش ردهاى فيلتر شده انجام مى شود . سپس عکس اين توابع بهره به هر باند فرکانس اعمال مى شود، و در انتها نتايح با هم جمع مى شوند. به اين فرايند معادل سازى طيف متغير با زمان گويند . تعداد با ندهاى فيلتر وپهناى هر باند پارامتر هايى هستند که براى کار برد مخصوص مقرر مى شود . اين عمل تغييرات محلى وفاز را تصحيح نمى نمايد، همينطور ميانگين انرژى را در حيطه زمان تغيير نمى دهد . اپراتور اين عمل مستقلاً براى هررد لرزه اى محاسبه شده ومنجر به ساختن طيف لرزه اى شبيه به يک مدل مى شود که طيف دامنه ثابت است وفاز آن همانند ورودى مى باشد و تغييرى نمى يابد . بخاطر اهداف بالا باند گذر معادل سازى را به سيگنال لرزه اى مورد استفاده محدود مى کنيم. پهناى هر باند فرکانس براى معادل سازى طيف دامنه داده ها ى ميدان ابوذر 10 هرتز وشيب 5 هرتز در نظر گرفته شد، باند گذر کلى 130-110-12-8 در نظر گرفته شد . طيف دامنه بعداز معادل سازى طيف دامنه در شکل 1 ديده مى شود همانطور که مشخص است بريدگيها[17] در بعد از پردازش معادل سازى از بين رفته است . تبديل رادون براى تضعيف چند گانه ها برانبارش معکوس سرعت[18] روشى است که توسط تورسون[19] 1984 براى مدل سازى رويدادهايى با برونراند هذلولى روى نيمرخ لرزه اى پيشنهاد شد. در اين فرايند نيمرخ ورودى بصورت ترکيب خطى از رويدادهاى هذلولى شکل با دامنه ثابت ارائه شده است. ضريب وزنى براى تهيه يک مدل محاسبه مى شوند که نيمرخ ورودى از الگوريتم کمترين مربعات تقريب زده شده است . در اين مطالعه تبديل رادون براى تضعيف چند گانه هاى با پريود بلند استفاده گرديد. براى کاهش حجم محاسبه از مدل سازى سهمى استفاده شد ˜ه براى چند گانه هايى با برونراند بيش از 30 ميلى ثانيه موثر است وبراى برونراند کمتر از 30 ميلى ثانيه تشخيص چند گانه وانرژى اوليه مخصوصاً براى داده هاى نوفه دار بامشکل مواجه مى شود . در نگاه اول ممکن است عجيب باشد که چگونه ترکيبى از منحنى هاى سهمى با دامنه ثابت ممکن است داده هاى لرزه اى واقعى را نشا ن دهند که داراى تغييرات دامنه و موجک است. جواب سئوال اين است که مدل سازى رادون دقيقاً معادل سرى يکنواخت امواج سينوسى است که مى تواند سريهاى زمانى پيچيده را درتبديل فوريه تش˜يل دهد، يعنى در تبديل رادون با مدل سازى سهمى از تعداد زيادى سهمى نزديک به هم بصورت سازنده تداخل کرده وتوليد مقطع اصلى را مى نمايند . مزيتهاى تبديل رادون : در تمام دور افتها تضعيف چند گانه بطور مساوى صورت مى گيرد . لازم نيست که مکانيزم چند گانه ها را شناسايى کنيم . لازم نيست سرعت هاى امواج اوليه وچند گانه ها را بدانيم . قادر به تضعيف حيطه وسيعى از چندگانه ها با برونراند هاى مختلف مى باشد . با هرگونه هندسه برداشت غير يکنواخت قابل تطبيق است. معايب تبديل رادون : زمان محاسبه بسيار بيشتر از تکنيکهاى ديگر مى باشد . چند گانه ها بايد داراى برونراند کافى باشند . براى تضعيف چند گانه ها بر روى داده هاى ميدان ابوذر بجاى استفاده از فيلترF – k ازتبديل رادون استفاده شد.براى اينکه مدل سهمى توليد شده بخوبى با داده ها برازش شود در ابتدا قبل از اين مرحله ، نوفه ها با استفاده از تبديل رادون تضعيف گرديد.پارامترهاى مورد استفاده در اين پردازش بصورت زير است : ميلى ثانيه 200تا 100- = برونراند براى مدل اوليه ميلى ثانيه 200 تا 50+ = برونراند براى چند گانه ها براى اينکه مى دانستيم با وجود چند گانه، تحليل سرعت خوبى صورت نگرفته است . وچون تجربه کافى در اين مورد هنوز کسب نشده بود از کمترين برونراند 50 ميلى ثانيه براى مدل چند گانه ها استفاده شد . شکل 2 يک CMP را قبل و بعد از اعمال تبديل رادون براى تضعيف چند گانه ها نشان مى دهد، بعد ازاعمال تبديل رادون مقطع تا حد زيادى از چند گانه ها پاک شده است)داده اوليه-پايين،چندگانه هاى جدا شده-بالا، خروجى بدون چند گانه-وسط) . خلاصه توضيحات : Abstract There are some important aspects of a processing sequence tailored for AVO analysis. The relative amplitudes of the seismic data must be preserved throughout the analysis so as recognize amplitude variation with offset. This requirement often leads to an application of a parsimonious sequence of signal processing to avoid distortion of amplitudes by undesirable effects of some processing algorithms like f-k and AGC. The processing sequence must retain the broadcast possible signal band in the data with a flat spectrum within the passband. The prestack signal processing that implies with the above requirement applied to the aboozar data in this study includes the following steps: Geometry, Trace Editing, Geometrical Spreading and Absorbsion correction, Static Correction, Deconvolution and radon filter

تاريخ: 29 بهمن 1384 | تعداد نمايش: 1386

نسخه قابل چاپ

انتخاب زبان:

آمار سایت

تغییرات قیمت نفت